توپیاری Topiary

 

اشکال هندسی      Geometric shapes

ساده ترین شکلها در تربیت و هرس اشکال هندسی هستند زیرا تکلیف اضلاع کاملاً روشن است، نزدیک ترین اشکال به شکل طبیعی مخروطی ها هستند که در قاعده نسبت به راس سطح بیشتری را اشغال می کنند و برای بدست آوردن رئوس و خطوط افقی و عمودی از تخته ترازو متر و نخ می توان استفاده کرد.

Elephant_topiary

ستونی و مخروطی

ساخت این اشکال ساده است اما بدست آوردن زوایا و اندازه های آنها بدون راهنما مشکل بوده و بهتر است قبلاً یک چهارچوب چوبی یا با سیم گالوانیزه که قبلاً جهت جلوگیری از زنگ زدن رنگ آمیزی شده است تهیه گردد. این قالب در هنگام کاشت و یا حداقل یک سال قبل از اولین آرایش در محل نصب می گردد.

گرد و کروی

گیاه برگ بو و برگ پهن های دیگر بهترین گیاه برای این اشکال هستند، گیاه برای دو یا سه سال احتیاج به ضخیم کردن تنه خود دارد و به همین علت وجود قیم مناسب لازم است، در زمستان اول کلیه شاخه های جانبی تا طول ۵/۷ سانتیمتر هرس می گردند. در زمستان دوم همین عمل را با تمام شاخه ها انجام داده با این تفاوت که شاخه های ۵/۷ سانتیمتری زمستان اول تا انتها قطع و تنه لخت ظاهر می شود، این عمل تا ارتفاع لازم برای اولین شاخه دائمی ادامه دارد و سپس با قطع جوانه انتهای عمل گرد و کروی کردن شروع می گردد.

برای ساختن اشکال حیوانات و پرندگان قبلاً مطابق شکل اسکلت سه بعدی از آنها تهیه و برای سرعت بخشیدن و کامل شدن شکل تعداد زیادتری از گیاهان مورد نظر را در محل کاشت می نمایند، برای تهیه اشکال مارپیچ و سایر اشکال هنری توضیح خاصی را نمی توان ارائه نمود به جز ذکر اینکه در ساختن آنها ظریف کاری هنری لازم است

هنر شکل دهی

اولین قدم برای خلق یک شکل هنری در گیاه انتخاب محل معین است که بتواند به عنوان یک نقطه کانونی و جالب توجه مانند محل ورود، در انتهای یک گذرگاه، در یک پاسیو و یا هر محل دیگری که در باغ نظرها را جلب نماید، اگر این انتخاب در نهایت دقت انجام نگیرد حاصل زحمات ۱۰ ساله به هدر خواهد رفت. قدم دوم اینکه اگر شکل معینی مورد نظر است برحسب آن شکل باید گونه مناسب با آن انتخاب و کاشت گردد که در این صورت شکل و ارتفاع و زوایا باید کاملاً معلوم باشد و در صورت لزوم از همان اول شروع به کاشت اقدام به تهیه قالب و چهارچوب و نصب آن نمود. مواظبت از شاخه ها و هرس شاخه های اظافی تا رسیدن به ارتفاع مورد نظر اساس کار را تشکیل می دهد.

حال اگر درخت و یا درختانی به صورت کپه ای و چندساله رشد نموده و قبل از اجرای طرح در محل موجود است و هم اکنون مایل به شکل دهی آن هستید باید چهارچوب و قالب شکل را متناسب با گونه درختان و درختچه ها طوری طراحی کنید که با رشد و قد و قواره آنها سازگار باشد. مرحله بعد درخت یا مجموعه گیاهی مورد نظر تا کمی کوچکتر از قالب ساخته شده هرس کنید تا شاخه های چوبی بدون برگ آن ظاهر شود سپس قالب را روی آن قرار دهید. در بهار سال بعد با توجه به شکل قالب هرس خواهد شد.

آرایش سطوح صاف اشکال مشکل است و احتیاج به تخته تراز و نخ دارد و برعکس اشکال غیرمتقارن ساده بوده و با چشم می توان پستی و بلندی و میزان آرایش را تشخیص داد. شاخه های جوان را می توان به طور سطوح قالب به نرمی و لطافت و بدون فشار آوردن به شاخه ها هدایت و به نرمی با ریسمانهای لطیف طوری گره زد که نخ به داخل بافت نفوذ نکند شاخه های جوان و ترد برای اشکال پیچیده بهتر هستند. و نهایتاً اینکه بهتر است هرس از بالا شروع و به پایین ختم گردد و در هنگام استفاده از قیچی بهتر است از نوک آن استفاده گردد تا دهانه قیچی.